İŞSİZLİK MAAŞI HESAPLAMA VE SORGULAMA

İŞSİZLİK MAAŞI HESAPLAMA

    İşsizlik maaşı sigortalının çalışanın kendi iradesi dışında işten ayrılması ya da işyerinin kapatılması durumunda yeniden iş buluncaya kadar, belirli bir süreliğine almaya hak kazandığı ödenektir. Sigortalının bu ödenekten yaralanabilmesi için belli şartların yerine getirilmesi önemlidir. Bu noktada her çalışanın beyninde aynı oranda mı, yoksa farklı miktarda mı işsizlik ödeneği alacağı yönünde soru işaretleri oluşmaktadır. Bu durumda sigortalının ne kadar ödenek alacağını bilmesi için işsizlik maaşı hesaplaması yapması gerekmektedir.

     İşsizlik maaşı hesaplaması yapılabilmesi için öncelikle sigortalının aylık kazancının bilinmesi gerekmektedir. Aylık kazançtan kasıt, bordro üzerinde belirtilen kazancıdır. Buna göre son 4 aylık kazanç toplanır ve çıkan sonuç, 4 ay gününe yani 120 güne bölünerek günlük kazancı tespit edilir.   Buradan çıkan sonucun yüzde 40 oranı tespit edilir ve bu sayı 30 gün ile çarpılarak sigortalının alacağı işsizlik maaşı bulunur.

     İşsizlik maaşı hesaplaması örnek ile açıklanacak olursa, sigortalı aylık 900 TL ücret alıyor diyelim. 900 x 4=3600 4 aylık bedeli bulunur. 4 x 30 =120 4 ay içindeki gün sayısı tespit edilir.3600 x 120= 30 TL günlük kazanç tespit edilir. Sonrasında 30 TL’nin yüzde 40 oranı tespit edilir buda 12 TL’ye denk gelmektedir. 12 x 30=360 TL eder. Buna göre sigortalının aylık işsizlik maaşı 360 TL’dir.

İŞSİZLİK MAAŞI ORANLARI

     İşsizlik maaşı uygulaması sigortalının kendi seçimi dışında işten çıkartılması durumunda işsiz kaldığı dönemde haklarının korunduğu sigortalılık koludur. Uygulamada gereken şartları yerine getiren sigortalı önceden belirlenen kurallar çerçevesinde işsizlik ödeneği hakkından yararlanmaktadır. Bu durumda işsizlik maaşı oranları da sigortalının belirlenen şartları yerine getirmesi oranı ile paralel olarak gerçekleşmektedir.

     İşsizlik maaşı oranları sıralanacak olursa, sigortalının geçmiş yıllarda yaptığı pirim ödemeleri temel alınarak yapılan hesaplamalar sonucuna göre tespit edilmektedir. Buna göre işsizlik maaşı oranları iki grup halinde incelenmelidir. Birinci grupta alınacak maaş miktarı, ikinci grupta maaş alım süresidir.

     İşsizlik maaşı oranı sigortalının çalıştığı dönem içinde ortalama aylık kazancı hesaplanarak tespit edilmektedir. Sigortalının işten ayrılmadan önceki son 4 ay geliri belirlenir, buradan yola çıkılarak ortalama geliri bulunur ve bu hesaplamaya göre işsizlik maaşı alır. Ortalama geliri 1022,50 TL ise 405,5 TL işsizlik maaşı alır. Geliri 1100 TL olan sigortalı işsizlik maşı olarak 436,66 TL almaya hak kazanır. İşten ayrılmadan önceki geliri 2500 TL olan sigortaının işsizlik maaşı ise 811 TL’dir.

   İşsizlik maaşı oranları süre olarak incelenecek olursa sigortalının işten ayrılmadan önceki 3 yıl içindeki prim ödemeleri incelenir. Buna göre sigortalı son 3 yılda 600 gün prim ödemiş ise 6 ay, son 3 yılda 900 gün pirim ödemişse 8 ay, son 3 yılda 1080 gün prim ödemişse 10 ay işsizlik maaşı alabilmektedir.

İŞSİZLİK MAAŞI SÜRESİ

    İşsizlik maaşı, sigortalı çalışana kendi isteği dışında işine son verilmesi halinde ya da işyerinin kapatılmasından dolayı işsiz kalma durumunda, yeniden iş buluncaya kadar maddi zorluk yaşamasını önleme amacı ile başlatılan bir uygulamadır. Uygulama belli bir prosedür içinde işlemekte olup, sigortalının prim ödemesi ve gereken düzenlemeleri yapması durumunda geçerli olmaktadır. Sigortalının ödenmiş primine göre yapılan bir hesaplama işsizlik maaşı süresi üzerinde etki gösterebilmektedir.

     İşsizlik maaşı süresi, sigortalının son 3 yıl içindeki prim ödemeleri baz alınarak hesaplanmaktadır. Buna göre son 3 yıl içinde sigortalının en az 600 gün prim ödemesi durumunda sigortalı 6 ay boyunca işsizlik maaşı alabilmektedir. Eğer sigortalının son 3 yıl içindeki pirim ödemeleri 900 günü geçiyor ise, sigortalı 8 ay boyunca işsizlik ödeneğinden yararlanabilmektedir. Sigortalının son 3 yıl içindeki prim gün ödemeleri 1080 günü buluyorsa sigortalı 10 ay boyunda bu ödenekten yararlanabilmektedir.

    İşsizlik maaşı uygulamasında sigortalının alacağı ödenek oranı da çalıştığı süre içindeki kazanç ortalaması baz alınarak yapılmaktadır. Sigortalının işten çıkartılmadan önceki son 4 ay içindeki toplam kazancı tespit edilmekte ve bu miktar 4 ay günü hesaplanarak gün sayısına bölünmektedir. Çıkan günlük kazanç 30 ile çarpılmakta ve çıkan miktarın yüzde 40 kısmı sigortalına ödenek olarak verilmektedir. Ancak sigortalının aylık kazancı işsizlik maaşı süresi ölçüsünde etkili değildir.

İŞSİZLİK MAAŞI BAŞVURUSU NASIL YAPILIR?

     Sigortalı çalışanın kendi iradesi dışında iş sözleşmesinin feshedilmesi ya da işyerinin kapatılması durumunda, işsizlik maaşı uygulamasından yararlanabilmesi için başvuru yapması gerekmektedir. Sigortalı işsizlik başvurusu nasıl yapılır? Bilmiyorsa, işvereninden ya da İŞKUR bürolarına başvurup bu konuda bilgi alabilir.

     İşsizlik maaşı başvurusu nasıl yapılır? sorusunun cevabı şöyledir; işsizlik ödeneği alabilmek için sigortalının İŞKUR bürolarına işten ayrılış tarihini takip eden 30 gün içinde şahsen ya da elektronik olarak başvuru yapabilmektedir. Sigortalının başvuru yaptığı tarih işten ayrılış tarihinden sonraki 30 günü geçmiş ise geçen günlerin ödeneği, maaştan kesilir. Yani sigortalı işten ayrıldığı tarihin üzerinden 40 gün geçtikten sonra başvuru yapmış ise 10 günlük ödeneğini alamaz.

     İşsizlik maaşı başvurusu yapan kişinin işyerinin bulunduğu bölgedeki İŞKUR bürosuna başvurma şartı aranmaz, sigortalı herhangi bir bürodan bu yönde başvuru yapabilmektedir öncelikle sigortalının kuruma kaydı olup olmadığı araştırılır, kaydı yoksa gerçekleştirilir ve talep dilekçesi doldurması istenilir. Doldurulan talep dilekçesi ilgili birim tarafından sistem girilir, eğer sigortalının işsizlik maaşı alma hakkı bulunmuşsa başvuruyu takip eden ay sonunda maaşını alabilir.

     İşsizlik maaşı başvurusu nasıl yapılır? Sorusuna farklı bir cevapta “elektronik iletişim yolu ile yapılabilir” şeklindedir. Aşağıda vereceğimiz linke bağlanan, açılan sayfadaki formu doldurarak başvuru yapabilmektedir. Ancak bu uygulamada sigortalıdan istenilecek belgelerin posta yolu ile ilgili İŞKUR birimine ulaştırılması gerekmektedir.

İŞSİZLİK MAAŞI KİMLERE VERİLİR?

     İşsizlik maaşı, adından da anlaşılacağı gibi sigortalının işsiz kalma durumunda SGK tarafından uygulanan ödenek uygulamasıdır. Sigortalının kendi iradesi dışında işten çıkarılış ya da işyerinin kapanması ile birlikte işsiz kaldığında uygulanan bu ödenek, yeniden iş sahibi oluncaya kadar geçecek süre içinde kısmen de olsa maddi açıdan haklarının korunmasına yöneliktir. Bu noktada akıllara gelen soru işsizlik maaşı kimlere verilir? dir.

     İşsizlik maaşı kimlere verilir? Sorusunun cevabı incelenecek olursa, öncelikle çalıştığı işinden kendi seçimi dışında işten çıkartılanlara ya da işyerinin kapatılması ile işsiz kalanlara verildiğidir. Ancak sigortalının işten çıkartılma sebebi olarak ahlaka ve iyi niyeti suiistimal hali olmamalıdır. Bu tür sebeplerden dolayı işten çıkartılmalarda sigortalı bu haktan yararlanamaz. İşyeri kapatılmış ise ya da artık aktif faaliyet göstermiyorsa ve bu sebepten işçi çıkartımın gidilmişse, sigortalı işsizlik ödeneğinden yararlanabilir.

      Sigortalı çalışanların bu gibi olumsuzluklara karşı korunmasına yönelik bir uygulama olan işsizlik maaşı uygulamasından yararlanabilmesi için sigortalının işten çıkartılmasından önce bazı şartları yerine getirmesi gerekmektedir. Sigortalılık açısından işsizlik maaşı kimlere verilir? Diye sorulacak olursa belli gün prim ödemesi gerçekleşmiş olan sigortalıların bu haktan yararlanabilecek olduğu, bu sorununu cevabıdır. Sigortalı işten ayrılmadan önceki son 1 yıl içinde 120 gün prim ödemesi gerçekleşmiş ise ve son 3 yıl içinde en az 600 gün pirim ödemesi mevcut ise bu haktan yararlanabilmektedir.

İŞSİZLİK MAAŞI KAÇ AY ALINIR?

     İşsizlik maaşı, sigortalı çalışanların işten çıkartılmaları ya da işyerinin kapatılması durumunda haklarının korunmasına yönelik sigorta koludur. Sigortalı işsizlik maaşı uygulaması ile yeni bir iş buluncaya kadar geçen süre içinde bir nebzede olsa maddi açıdan güçlük yaşamamakta ve hem kendisi hem de bakmakla yükümlü olduğu ailesi sağlık haklarından yararlanabilmektedir. Bu noktada işsizlik maaşı kaç ay alınır? Şeklinde sorular sorulmaktadır, ancak bu sorunun tek cevabı olmamakla birlikte işsiz sigortalının sigortalılık durumu maaş süresi üzerinde etkilidir.

     İşsizlik maaşı kaç ay alınır? Sorusunun en yalın cevabı sigortalının prim ödemelerine göre ödenek alabildiğidir. Sigortalı çalışan işten ayrılmasından geriye dönük olarak son 3 yıl içinde 600 gün prim ödemesi gerçekleşmiş ise alacağı işsizlik maaşı süresi 6 aydır. Eğer sigortalının işten ayrılmadan önceki son 3 yılda 900 gün pirim ödemesi varsa 8 ay boyunda işsizlik maaşı uygulamasından yararlanabilmektedir. Sigortalı işten ayrılmadan önceki 3 yıl içinde 1080 gün prim ödemesi bulunuyorsa 10 ay süre ile işsizlik maaşı alabilmektedir. Sigortalının alacağı en uzun işsizlik maaşı da 10 ay olarak belirtilmiştir.

       İşsiz kalan sigortalı işsizlik maaşı kaç ay alınır? Sorusunun cevabını başka bir desteğe gerek olmadan kendi kendisine hesaplayabilir. Bunun için işten ayrılma tarihinden önceki sigortalılık bilgilerini incelemesi bu tür hesaplamalar için yeterli olmaktadır.

İŞSİZLİK MAAŞI GEREKLİ EVRAKLAR

    İşsizlik maaşı SGK tarafından uygulanan bir sigorta koludur, ancak işsizlik maaşı dilekçeleri İŞKUR bürolarına teslim edilmektedir. İşsiz sigortalı bu ödenekten yararlanmak için gereken şartları yerine getirmiş olması, ayrıca işsizlik maaşı gerekli evrakları düzenleyip İŞKUR bürolarına teslim ederek işsizlik maaşı dilekçesi doldurması gerekmektedir.

     İşsizlik maaşı gerekli evrakları sıralanacak olursa öncelikle sigortalının kimlik belgesi fotokopisi, işveren tarafından eksiksiz olarak doldurulmuş olan işten ayrılış bildirgesi, ( işten ayrılış bildirgesi işçinin iş sözleşmesinin feshedilmesinin ardından 15 gün içinde 3 nüsha olarak hazırlanır 1 nüshasının işsiz sigortalıya verilir, diğer 2 nüsha işyerinin muhasebesinde tutulur) ve işsizlik maaşı talep dilekçesi ile İŞKUR bürosuna başvurması gerekmektedir. Ancak bu konuda dikkat edilmesi gereken kural işsizlik maaşı talep başvurusu, işten yarıldıktan sonraki 30 gün içinde yapılması gerekir. bundan sonraki günlerde yapılan başvurularda 30 günü aşan günlerin ödeneği sigortalıya verilmemektedir.

     İşsizlik maaşı hakkından yararlanmak isteyen sigortalının yerine getirmesi gereken şartlar sadece işsizlik maaşı gerekli evrakları değildir. Bunların yanı sıra sigortalının işten ayrılmadan önceki son 1 yıl içinde 120 gün prim ödemesinin gerçekleşmiş olması ve son 3 yıl içinde de en az 600 gün prim ödemesinin yapılmış olması gerekmektedir. Ayrıca sigortalının işten ayrılma sebebi ahlaka ve iyi niyeti suiistimal gibi yüz kızartıcı eylemlere dayanmamış olması da önemli bir ayrıntıdır.

İŞSİZLİK MAAŞI NEREDEN ALINIR?

     İşsizlik maaşı sigortalının çalıştığı dönemde gereken şartları yerine getirmesi durumunda işten çıkartılması halinde, sosyal haklarının korunduğu sigortalılık koludur. Sigortalı işsiz kaldığı dönemde yeniden iş buluncaya kadar geçecek süre içinde kısmen de olsa maddi açıdan güvencede altına alınmış olur. Bu noktada sigortalıların aklına “işsizlik maaşı nereden alınır?” Şeklinde sorular gelebilir.

    “ İşsizlik maaşı nereden alınır?” sorusuna cevap PTT bürolarından alınacağıdır. Sigortalı işten ayrılışından sonraki 30 gün içinde kimlik belgesi, işten ayrılış bildirgesinin işveren tarafından eksiksiz doldurulmuş hali ve işsizlik maaşı talep dilekçesi ile İŞKUR bürolarına başvurması durumunda takip eden ay sonunda işsizlik ödeneğini PTT şubelerinden alabilmektedir. Sigortalı ay sonunda TC kimlik numarası ile birlikte herhangi bir PTT şubesine başvurması halinde hesabına aktarılmış olan işsizlik ödeneğini alabilmektedir.

     İşsizlik maaşı uygulaması sigortalının kendi iradesi dışında işten ayrılması durumunda yeniden iş sahibi oluncaya kadar geçecek sürede maddi güçlük yaşamasına engel olmak için uygulanmaktadır. Bu noktada sigortalı SGK Kurumu çatısı altında sigortalılık durumundan yararlanıyorken, işsiz kalma durumunda neden İŞKUR bürosuna başvuru yapması gerektiği konusunda tereddüt yaşamaktadır. Ancak sigortalının İŞKUR ile bu yönde iletişim geçmesi halinde yeniden iş sahibi olabilmesinin de yolu açılmaktadır.  Bu uygulama ile sigortalı İŞKUR’a hem işsizlik maaşı konusunda başvuru yaparken aynı zamanda daha kısa süre içinde iş sahibi olabilme fırsatı yakalayabilmektedir.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.